LE CHEMIN

Si jamais tu sors avec ta nouvelle amie,

Rappelle-toi bien une chose, je t’en prie :

Sur le chemin òu nous deux marchions bien des fois,

Ne marche pas avec quelqu’un d’autre que moi.

Les rangées d’arbres ont bien grandi maintenant

Pour voir leur feuillage se caresser doucement

Nous avons pris, pour quelle raison nul ne sait,

Deux chemins qui se sont à jamais séparés.

Si tu te promènes avec elle, je te prie

De ne pas prendre l’heureux chemin de jadis.

Traduction de THÂN TRỌNG SƠN

8/2009

CON ĐƯỜNG

Nếu anh đi với người yêu
Chỉ mong anh nhớ một điều nhỏ thôi
Con đường ta đã dạo chơi
Xin đừng đi với một người khác em

Hàng cây nay đã lớn lên
Vươn cành để lá êm đềm chạm nhau
Hai ta ai biết vì đâu
Hai con đường rẽ xa nhau xa hoài

Nếu cùng người mới dạo chơi
Xin anh tránh nẻo đường vui ban đầu.

PHAN THỊ THANH NHÀN

INSTANT D’ÉMOTION

Vous choisissez votre chemin, je prends le mien,

De notre attachement, il ne reste plus rien.

Sans aucun espoir de nous réunir encore,

À quoi bon, aux adieux, nous tourmenter alors ?

Notre patrie attend vos pas d’aventurier

Et on entend quelque part le chant des guerriers.

D’un cœur éthéré, oubliant tous mes chagrins,

Je vous reconduis aux lieux de danger sans fin.

Le chemin vous ouvre des nouveautés du pays,

Votre volonté s’expose aux intempéries,

Vous qui avez voué votre vie aux aventures

Oublieriez sans regret cet amour si pur !

Contemplant les nuages, quand vous vous arrêtez

Sur la berge d’une rivière désertée,

Un soir d’automne frissonnant de premiers froids,

Vous penserez, même pour un instant, à moi.

Voulez-vous bien croire que votre amie d’antan,

Quoique captive en sa geôle depuis lontemps,

Suit par son âme votre dur itinéraire

Et compte chaque pas que vous avez à faire !

***

Aux adieux tu m’as dit des mots encourageants,

Est-ce pour m’épargner un départ déchirant ?

Mais les sanglots trahissent ton cœur affligé

Je comprends ta peine, tu ne peux la cacher.

Tu étais appuyée contre un abricotier,

Rabaissant une branche chargée de rosée

Tu agrippais ta tunique au vent et souriais

En disant que les fleurs, à ta place, pleuraient.

Puis ce fut le silence qui tomba brusquement,

À mon départ on s’était regardés calmement,

Pourtant à cet instant de fausse indifférence

On sentit que serait trop longue la souffrance.

Poursuivant ma carrière depuis tant d’années,

Exposant aux vents mes cheveux ébouriffés,

Très rarement j’ai pu songer au temps jadis,

Laissant mon âme rêver à ma douce amie.

J’aimerais bien maintenir mon cœur refroidi,

Des liens passés, nullement je ne m’en soucie,

Et pourtant je me sens malgré moi empêtré

Par la souvenance d’un amour réprimé.

Aujourd’hui au cours d’un repos momentané,

Entendant tout autour les pétards crépiter,

D’un logis, éludant les épreuves du temps,

Je regarde les gens accueillir le printemps.

Avec quel éclat le printemps partout se voit !

Sur les routes résonnent les rires de joie,

Et je pense, ému, à toi qui, ce printemps-là,

Admirais les fleurs d’abricotier avec moi.

Mon cœur déborde encore d’un amour ardent

Comme les lueurs du ciel au soleil couchant.

Et l’idée de te voir m’a inondé de larmes

Si bien que je pense même abandonner la marche.

Mon trajet est encore long et fatigant,

Je veux prendre cette halte pour le moment

Pour penser à l’amie dans son coin éloigné

Que je ne sais heureuse ou toujours chagrinée.

Traduction de THÂN TRỌNG SƠN

( Juin 2009 )

GIÂY PHÚT CHẠNH LÒNG

Anh đi đường anh, tôi đường tôi,

Tình nghĩa đôi ta có thế thôi.

Ðã quyết không mong sum họp mãi,

Bận lòng chi nữa lúc chia phôi ?

Non nước đang chờ gót lãng du,

Ðâu đây vẳng tiếng hát chinh phu

Lòng tôi phơi phới quên thương tiếc,

Ðưa tiễn anh ra chốn hải hồ.

Anh đi vui cảnh lạ đường xa,

Ðem chí bình sinh dải nắng mưa,

Thân đã hiến cho đời gió bụi,

Ðâu còn lưu luyến chút duyên tơ ?

Rồi có khi nào ngắm bóng mây

Chiều thu đưa lạnh gió heo may

Dừng chân trên bến sông xa vắng,

Chạnh nhớ tình tôi trong phút giâỵ

Xin anh cứ tưởng bạn anh tuy

Giam hãm thân trong cảnh nặng nề,

Vẫn để lòng theo người lận đận,

Vẫn hằng trông đếm bước anh đi.

Lấy câu khẳng khái tiễn đưa nhau,

Em muốn cho ta chẳng thảm sầu

Nhưng chính lòng em còn thổn thức,

Buồn kia em giấu được ta đâu ?

Em đứng nương mình dưới gốc mai,

Vin cành sương đọng lệ hoa rơi,

Cười nâng tà áo đưa lên gió,

Em bảo : hoa kia khóc hộ người.

Rồi bỗng ngừng vui cùng lẳng lặng,

Nhìn nhau bình thản lúc ra đi.

Nhưng trong khoảnh khắc ơ thờ ấy

Thấy cả muôn đời hận biệt ly.

Năm năm theo tiếng gọi lên đường,

Tóc lộng tơi bời gió bốn phương,

Mấy lúc thẫn thờ trông trở lại,

Ðể hồn mơ tới bạn quê hương.

Ta muốn lòng ta cứ lạnh lùng

Gác tình duyên cũ thẳng đường trông.

Song le hương khói yêu đương vẫn

Phảng phất còn vương vấn cạnh lòng.

Hôm nay tạm nghỉ bước gian nan

Trong lúc gần xa pháo nổ ran,

Rũ áo phong sương trên gác trọ ,

Lặng nhìn thiên hạ đón xuân sang.

Ta thấy xuân nồng thắm khắp nơi,

Trên đường rộn rã tiếng đua cười,

Ðộng lòng nhớ bạn xuân năm ấy

Cùng ngắm xuân về trên khóm mai.

Lòng ta tha thiết đượm tình yêu.

Như cảnh trời xuân luyến nắng chiều,

Mắt lệ đắm trông miền cách biệt,

Phút giây chừng mỏi gối phiêu lưu...

Cát bụi tung trời - Ðường vất vả

Còn dài - Nhưng hãy tạm dừng chân,

Tưởng người trong chốn xa xăm ấy

Chẳng biết vui buồn đón gió xuân.

THẾ LỮ

L’AUTOMNE À PARIS

L’automne à Paris

Par un temps glacial on est parti

Au rendez-vous dans une petite auberge

Le vin rouge débordait des verres.

L’automne, une nuit de pluie,

Sur les vieilles rues familières

D’une place jonchée de feuilles mortes

Je l’attendais, impatient, des heures durant.

L’automne, je l’attendais, silencieux,

Dans le jardin du Luxembourg

Sur le banc de pierre comme toujours,

Mon cœur se glaçait car elle ne venait pas.

L’automne, où était-elle donc

Ma petite amie aux yeux bruns,

Et aux fins cheveux blonds

Je l’attendais si bien que mûrissaient les fruits de chagrin.

L’atmosphère de l’automne à Paris

Débordait sur les yeux

La petite amie de son logis

Venait me voir sur ses talons menus.

L’automne, retenant ses paroles,

Ses lèvres pâles et ternes,

Elle revenait tristement

Pensive, regrettant sa vie.

Automne ! automne !

Ciel sinistre nuageux !

Comme j’aimais ce cœur généreux

Qui enfermait toutes mes pensées !

Automne ! ... Ciel ! Amour d’automne !

Traduction de THÂN TRỌNG SƠN

MÙA THU PARIS

Mùa thu Paris
Trời buốt ra đi
Hẹn em quán nhỏ
Rưng rưng rượu đỏ tràn ly

Mùa thu đêm mưa
Phố cũ hè xưa
Công trường lá đổ
Ngóng em kiên khổ phút, giờ

Mùa thu âm thầm
Bên vườn Lục-Xâm
Ngồi quen ghế đá
Không em buốt giá từ tâm

Mùa thu nơi đâu ?
Người em mắt nâu
Tóc vàng sợi nhỏ
Mong em chín đỏ trái sầu

Mùa thu Paris
Tràn dâng đôi mi
Người em gác trọ
Sang anh, gót nhỏ thầm thì

Mùa thu không lời
Son nhạt đôi môi
Em buồn trở lại
Hờn quên, hối cải cuộc đời

Mùa thu! mùa thu
Mây trời âm u
Yêu người độ lượng
Trông em tâm tưởng, giam tù

Mùa thu !... Trời ơi ! Tình thu !

CUNG TRẦM TƯỞNG

PREMIÈRE LEÇON POUR SON ENFANT

Le pays natal, c’est quoi, maman,
La maîtresse dit qu’il faut l’aimer
Le pays natal, c’est quoi, maman,
On y pense bien une fois parti au loin.

Le pays natal, c’est la grappe de caramboles sucrées
Que tu cueilles en grimpant l’arbre chaque jour
Le pays natal, c’est le chemin de l’école familier
Ombragé de papillons jaunes à ton retour.

Le pays natal, c’est le beau cerf-volant
Qu’à ton enfance tu fais voler au champ

Le pays natal, c’est la petite barque

Qui agite doucement l’eau du courant.

Le pays natal, c’est le petit pont de bambou

Que traverse maman voilée d’un chapeau

C’est le parfum des fleurs de la prairie
Qui embaume le sommeil des nuits d’été.

Le pays natal, c’est le jaune des fleurs de courge

C’est le mauve de la haie de baselles

C’est le rouge des rangées d’hibiscus

C’est le blanc pur des fleurs de lotus.

Le pays natal, on n’en a qu’un seul,

Comme on a chacun une seule mère

Le pays natal, si on n’y pense pas ...

Traduction de THÂN TRỌNG SƠN

( Pour PTAN )

BÀI HỌC ĐẦU CHO CON

Quê hương là gì hở mẹ
Mà cô giáo dạy phải yêu

Quê hương là gì hở mẹ

Ai đi xa cũng nhớ nhiều

Quê hương là chùm khế ngọt
Cho con trèo hái mỗi ngày
Quê hương là đường đi học
Con về rợp bướm vàng bay

Quê hương là con diều biếc

Tuổi thơ con thả trên đồng

Quê hương là con đò nhỏ

Êm đềm khua nước ven sông

Quê hương là cầu tre nhỏ

Mẹ về nón lá nghiêng che
Là hương hoa đồng cỏ nội
Bay trong giấc ngủ đêm hè

Quê hương là vàng hoa bí
Là hồng tím giậu mồng tơi
Là đỏ đôi bờ dâm bụt

Màu hoa sen trắng tinh khôi

Quê hương mỗi người chỉ một
Như là chỉ một mẹ thôi

Quê hương nếu ai không nhớ...

ĐỖ TRUNG QUÂN

Ghi chú của người dịch :

Bài này theo thể thơ 6 chữ, mỗi khổ bốn câu. Khổ thơ cuối, sau câu “ Quê hương nếu ai không nhớ…” tác giả bỏ lửng. Bài thơ lúc đầu được làm đề tặng bé Quỳnh Anh (con của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh, khi đó mới một tuổi), đăng lần đầu năm 1986 ở báo "Khăn quàng đỏ". Khi đăng bài này thì người biên tập (Việt Nga, con của nhà thơ Lê Giang) có bỏ một vài đoạn và thêm một câu "Sẽ không lớn nổi thành người" ở cuối cùng.

Trong tập thơ "Cỏ hoa cần gặp" (1991), tác giả đã đăng lại nguyên bản.

Nhạc sĩ Giáp Văn Thạch phổ nhạc theo bài đăng năm 1986 và đổi tên là Quê hương.

( Theo : : http://www.rfa.org/vietna...-mlam-10052008105607.html )

VOIX DE L’AUTOMNE

N’entends-tu pas l’automne

Sangloter sous la lune blafarde ?

N’entends-tu pas frissonner

L’image du guerrier

Dans le cœur de la femme solitaire ?

N’entends-tu pas dans la forêt automnale

Les feuilles d’automne qui bruissent

Et la biche d’or, éperdue,

Fouler les feuilles jaunies.

Traduction de THÂN TRỌNG SƠN

1 / 2009

TIẾNG THU

Em không nghe mùa thu
Dưới trăng mờ thổn thức?
Em không nghe rạo rực
Hình ảnh người chinh phụ
Trong lòng người cô phụ?

Em không nghe rừng thu
Lá thu kêu xào xạc
Con nai vàng ngơ ngác
Đạp trên lá vàng khô.

LƯU TRỌNG LƯ

POÈME D’AMOUR D’UN MARIN

Je gagne le large

Les nuages suspendent au firmament des voiles blanches

Au moment de la séparation, je me balade sur le quai,

D’un côté, c’est la mer et de l’autre, c’est toi.

La mer est bruyante, toi, tu es tendre,

Tu as dit quelque chose, puis souris, calme,

Je ressemble au navire sur les vagues assoupies aux deux bords,

D’un côté, c’est la mer et de l’autre, c’est toi.

Demain, demain, quand la ville s’allume,

Mon navire va jeter l’ancre sous une constellation lointaine.

Immenses sont les eaux et le ciel, je ne suis pourtant pas solitaire,

D’un côté, c’est la mer et de l’autre, c’est toi.

Notre pays en danger n’a jamais connu la paix,

Les tempêtes ne s’apaisent pas avec les turbans de deuil blancs.

Moi en sentinelle. Tard dans la nuit. Île déserte.

D’un côté, c’est la mer et de l’autre, c’est toi.

Sous la voûte céleste il n’y aurait ni toi

Ni la mer. Moi seul avec les herbes.

Malgré tout cela, je me le rappelle encore

D’un côté, c’est la mer et de l’autre, c’est toi.

Traduction de THÂN TRỌNG SƠN

10 / 2008

THƠ TÌNH NGƯỜI LÍNH BIỂN

Anh ra khơi

Mây treo ngang trời những cánh buồm trắng

Phút chia tay, anh dạo trên bến cảng

Biển một bên và em một bên

Biển ồn ào, em lại dịu êm

Em vừa nói câu chi rồi mỉm cười lặng lẽ

Anh như con tàu lắng sóng từ hai phía

Biển một bên và em một bên.

Ngày mai, ngày mai khi thành phố lên đèn

Tầu anh buông neo dưới chùm sao xa lắc

Thăm thẳm nước trời, nhưng anh không cô độc

Biển một bên và em một bên.

Đất nước gian lao chưa bao giờ bình yên

Bão thổi chưa ngừng trong những vành tang trắng

Anh đứng gác . Trời khuya. Đảo vắng.

Biển một bên và em một bên.

Vòm trời kia có thể sẽ không em

Không biển nữa. Chỉ mình anh với cỏ

Cho dù thế thì anh vẫn nhớ

Biển một bên và em một bên.

TRẦN ĐĂNG KHOA

Hải Phòng, 1981

LE BAISER

Le Ciel t’a créée

Pour être mignonne et belle

Le Ciel m’a créé

Pour t’aimer intensément.

Quand les autres s’aiment

Ils s’embrassent avec passion

Quant à moi, je t’aime

Et je dois aller au front.

Ceux qui s’aiment désirent

Être ensemble et s’embrasser

Mais moi, je ne veux pas

T’embrasser dans la honte.

Il se peut, ma chérie,

Que je meure au combat,

Que mes lèvres déchirées

Ne connaissent aucun baiser.

Même si je dois périr,

Avec tout mon amour pour toi,

Je ne peux pas t’embrasser

Avec les lèvres d’un esclave.

Traduction de THÂN TRỌNG SƠN

10/ 2008

HÔN

Trời đã sinh ra em
Ðể mà xinh mà đẹp
Trời đã sinh ra anh
Ðể yêu em tha thiết

Khi người ta yêu nhau
Hôn nhau trong say đắm
Còn anh, anh yêu em
Anh phải ra mặt trận

Yêu nhau ai không muốn
Gần nhau và hôn nhau
Nhưng anh, anh không muốn
Hôn em trong tủi sầu

Em ơi rất có thể
Anh chết giữa chiến trường
Ðôi môi tươi đạn xé
Chưa bao giờ được hôn

Nhưng dù chết em ơi
Yêu em anh không thể
Hôn em bằng đôi môi
Của một người nô lệ.

PHÙNG QUÁN

LE VIEUX LETTRÉ

Chaque année quand fleurissait le pêcher

On revoyait le vieux lettré

Qui étalait encre de Chine et papier pourpre

Sur le trottoir des rues passantes.

Nombreux sont ceux qui demandaient une calligraphie

Et, avec des louanges, s’extasiaient

Quelle légèreté de main pour dessiner ainsi des traits

Tels le vol du dragon, la danse du phénix !

Mais ils se font rares d’année en année

Òu sont-ils maintenant, les clients d’autrefois ?

Le papier triste perd son éclat

L’encre s’ épaissit dans l’encrier peiné.

Le vieux lettré est toujours là, assis,

Dans la rue, on ne le remarque guère,

Sur le papier tombent les feuilles jaunies,

Dans l’air flotte la brume légère.

Cette année refleurit le pêcher

Sans qu’on retrouve le vieux lettré

Ô gens des jours d’antan,

Òu sont vos âmes à présent ?

Traduction de THÂN TRỌNG SƠN

1 / 2009

ÔNG ĐỒ

Mỗi năm hoa đào nở

Lại thấy ông đồ già

Bày mực tàu, giấy đỏ

Bên phố đông người qua

Bao nhiêu người thuê viết

Tấm tắc ngợi khen tài

Hoa tay thảo những nét

Như phượng múa, rồng bay

Nhưng mỗi năm, mỗi vắng

Người thuê viết nay đâu

Giấy đỏ buồn không thắm

Mực đọng trong nghiên sầu

Ông đồ vẫn ngồi đấy

Qua đường không ai hay

Lá vàng rơi trên giấy

Ngoài trời mưa bụi bay

Năm nay đào lại nở

Không thấy ông đồ xưa

Những người muôn năm cũ

Hồn ở đâu bây giờ ?

VŨ ĐÌNH LIÊN

( 1913 – 1996 )